.

.

zaterdag 9 februari 2019

Een tuin in de Alentejo - Deel 4

2018-2019... Heet! Koud! Droog! Nat! Alles... gelukkig niet tegelijk, maar wel plotseling en kort op elkaar.

2018 een hete zomer

Tomaten

De tomaten die we van de markt kochten waren lekker. Sommigen noemen ze 'Roma', maar wij noemen ze 'Chucha'. Mooie ovale tomaat, soms rond met stevig vruchtvlees en bovendien niet van elders, maar van hier. Reden genoeg om het zaad te bewaren en het eens in onze tuin te proberen. En wat een oogst!





Op het internet kan je vinden hoe je zaad uit verse tomaten moet prepareren om later uit te kunnen zaaien. Maar hier dan ook nog even...

Week het verse zaad (met vocht en al) in wat water. Het gaat dan gisten, 
waarna het zaad losraakt van het tomaat-vocht. 
Daarna kan je de zaadjes uit het water zeven en op een schoteltje te drogen leggen.
Sla

In een bloedhete zomer onder een brandende zon is een mandje over de sla heel welkom.




Goed op weg... maar daar, onder die krop gebeurt iets dat je niet weet...


Mulch

Zo welkom als onze much (van rietsnippers) is in de zomer, zo'n grote vergissing is het om in de winter de mulch op de tuin te laten liggen! In de zomer beschermt de mulch de grond tegen uitdrogen en... in de winter doet het dat ook. Wat de slakken een prachtig heenkomen biedt om te overwinteren en nieuwe jonge slakjes te maken. Als je dat niet weet, dan overkomt het je vast en zeker een keer, dat de nieuwe jonge slakjes zich over jouw nieuwe jonge sla ontfermen. 


Vooral de bladnerven moeten het ontgelden.


Dus: Leg geen mulch op de tuin als het niet nodig is. En hier in de winter is mulch absoluut niet nodig. Je creëert een slakken paradijs. En als het eenmaal is geboren en het leeft er lustig op los, dan kom je er ook niet meer zo gemakkelijk vanaf. We hadden nooit enig probleem met slakken. Juist ook omdat het hier zo vaak en veel droog is. Het beste dat ons leek om te doen, was de tuin opnieuw te voorzien van verse compost en een winter lang braak te laten liggen, opdat er geen plantenblad meer zou groeien om je onder te verschuilen, om misschien wel nog meer slakken te maken. Wie zal het zeggen, hoe slakken dat doen?

Dan maar weer sla in potten kweken. En er vooral voor zorgen dat de mulch in de winter van de tuin wordt gehaald.


4 augustus 2018... een heugelijke dag

Overdag in de schaduw meer dan 45 graden Celsius... en in de brandende zon meer dan 50º C.


En dan 's avonds, na een complete zomer zonder ook maar één drup regen, een overweldigend onweer dat alles lijkt weg te spoelen. De tomaten, die een paar minuten geleden nog in de brandende zon stonden, koelden plotseling af in de ijskoude regenvlagen. Daar zou een ieder bij verschrompelen... Een dag later werden de gevolgen zichtbaar. 



Dit was het einde van een tomaten oogst. Want in de loop van de tijd kwijnden praktisch alle tomaten weg.

2019 een koude winter

Hendrik's verse blaadjes idee

Omdat we de tuin in de winter braak wilden leggen, vanwege het slakken drama, konden we deze winter ook geen kool in de tuin zetten. En het kweken van kool in potten is lastig omdat een kool meer voedsel vraagt, om volwassen te worden, dan er in een pot zit... was onze ervaring.



Het idee: Diverse koolsoorten in een potje... Je laat ze niet helemaal volgroeien tot een volwassen plant waarvan je op den duur de kool kan oogsten. Nee, je oogst de verse blaadjes. Lekker roerbakken in de olijfolie en je hebt een perfect maal. De blaadjes blijven nog lange tijd steeds weer aangroeien, totdat de fut er uit is. Intussen zaai je regelmatig weer nieuwe kool in potjes. Drie plantjes in een potje is het beste gebleken. Het kost wat meer zaad, maar je hebt wel lekkere verse groente... en dat is het wel waard.


Hendrik's nieuwe kas

Het was Hendrik een doorn in het oog... dat eindeloze geïmproviseer van ons met onze kweekkas. "Dit is de laatste die we bouwen", zei hij "En nu goed."






Bijna klaar.
Nog meer welkome sla in potten. Nu op het terras gestald, in afwachting van de 'definitieve' kas.



Zonder mulch

Een nieuw begin... na veel nachten met vorst. En de kou nog niet voorbij.

Erwten en bewaar-uien... 'Op hoop van zegen'.
*

Stella.

zaterdag 2 februari 2019

Waarom een wetenschapper in tranen is over Spitsbergen

Uit de Volkskrant van 29 januari 2019
Verslaggeverscolumn door TOINE HEIJMANS:

Liever blijft de wetenschapper weg van zijn emotie, het is inefficiënt en voegt niets toe aan de werkelijkheid, maar nu kreeg Maarten het alweer te kwaad.

Maarten Loonen leerde ik kennen op de kade van Ny-Ålesund, dat het noordelijkste postkantoor huisvest, plus een amalgaam van internationale wetenschappers. Spitsbergen: Maarten woont er sinds 1988 elke zomer twee maanden voor onderzoek naar brandganzen, in dat betoverende licht, maar nu is hij verdrietig.


Het is een emotioneel landschap, zegt hij: het kruipt onder je huid. Hij draagt een ijsberentrui; het Arctisch Centrum van de Rijksuniversiteit Groningen is een basiskamp voor poolvorsers die in gedachten bivakkeren op een hogere breedtegraad. Lang dacht Maarten dat een nieuwe oorlog het grootste wereldprobleem zou worden. Maar nu ziet hij op Spitsbergen, onder zijn handen, de aarde warmer worden. ‘Het zijn geen rekenmodellen meer. Het is echt. Het gebeurt in onze generatie.’

Die eerste zomers gingen gepaard met het droge knallen van brekend gletsjerijs, het klonk als onweer. Nu hoort hij niks meer – de gletsjer is tweeënhalve kilometer weggesmolten. De brandganzen komen twee weken eerder broeden, het seizoen vervroegt, zo warm is het. De fjord blijft ijsloos.


Het postkantoor van Ny-Ålesund. (Beeld Foto Toine Heijmans)
Anekdotiek. Daarom laat hij de grafieken zien: de temperatuur steeg 2,2 graden in tien jaar en zet een kettingreactie in gang. Drie keer zoveel neerslag valt op Spitsbergen, huizen in de hoofdstad Longyearbyen raken onbewoonbaar, bedreigd door modderlawines die uit de bergen schuiven. Dat is allemaal te zien, te horen en te voelen – in Nederland merk je nog niks van de klimaatverandering, zegt Maarten, ‘dat is het probleem’.

In zijn klompen stond hij op de kade, tien jaar geleden, en we spraken over de hele verre toekomst waarin het permanent bevroren land een beetje zou ontdooien. Klimaatverandering was hooguit iets voor onze kleinkinderen toen, zegt Maarten. Tekens aan de horizon: rekenmodellen. Niet veel later werd het iets voor onze kinderen ‘en nu maken we het zelf mee’.

Daar komt zijn verdriet vandaan.

Maarten was gevraagd in Leeuwarden iets te vertellen bij de boekpresentatie van Adwin de Kluyvers Het gedroomde Noorden. Zijn praatje eindigde in tranen en daar baalt hij van: ‘Het is een beetje ongewoon, voor een ganzenwetenschapper, maar ik kan steeds minder zonder emotie over Spitsbergen praten. Ik probeer mezelf te trainen dat het niet meer gebeurt.’


Maarten Loonen. Beeld (Foto Toine Heijmans)
Hij probeert zijn gedrag te verklaren en komt uit op onmacht. ‘Ik blijf maar vertellen over wat ik zie gebeuren, en er gebeurt niks.’

De klimaatontkenners die zo zeker weten dat het meevalt, de premier die bezweert dat ‘ons leven’ behouden blijft, inclusief 130 rijden op de snelweg, De Telegraaf die schrijft dat ‘we’ nog maar twee gehaktballen per week mogen eten dankzij ‘de klimaatdrammers’, de ‘klimaatgekte’, de ‘klimaatreligie’ – het interesseert Maarten niet. Hem interesseert de teloorgang van het ijs en de doos van Pandora die het opent, recht voor zijn ogen, onder zijn huid.

De gletsjer was drie keer zo hoog, die eerste jaren, en dubbel zo groot. De permafrost wijkt, gebouwen verzakken. De bunker waar landbouwzaden uit de hele wereld diepgevroren zijn opgeslagen om ze voor de komende generaties te behouden, vult zich met regenwater. De regen maakt ijzel waardoor de poolvossen zich op de ganzeneieren werpen, net als de ijsberen – alles houdt verband.

De klimaatontkenners zeggen: klimaatverandering is van alle tijden. ‘Maar het is toch heel gek als je denkt dat we zoveel kunnen verbranden als mens op aarde, zonder enig effect.’


Fjord in Spitsbergen. Beeld (Foto Toine Heijmans)
Als poolbioloog was Maarten mee met de reizen die klimaatjournalist Bernice Notenboom ondernam naar Spitsbergen, met toplui van het Nederlandse bedrijfsleven, met topbankiers, allemaal onder de indruk. Automiljonair Jeroen van den Berg verkocht zijn privéjet. Mooi. De treinen rijden sindsdien op groene stroom – prima. Het verdrag van Parijs gaf hoop: ‘Er was nog tijd om iets te doen’. Maar de tijd heeft de wereld ingehaald. Het gaat om leiderschap nu, zegt Maarten, maar de leiders ‘praten over de portemonnee en de pensioenen’, over goedkoop vliegen als verworven recht. Jesse Klaver wil bedrijven belasten, ‘maar is dat eerlijk? Waarom belasten we niet álles? Dat is pas eerlijk. Het is ongelooflijk hoe onze gekozen leiders de boel traineren.’

Verontschuldigt zich opnieuw voor zijn emotie. Het dient geen doel.

In de tijd dat Maarten Loonen voor de eerste keer het Noordpoolgebied bezocht, begin jaren tachtig, was de wereld bezorgd over het gat in de ozonlaag, veroorzaakt door drijfgassen uit spuitbussen en koelkasten. Er kwam een Montrealprotocol, drijfgassen werden verboden, de ozonlaag herstelt zich weer.

Het is dus mogelijk, zegt Maarten. Iets doen.

*

'Echte mannen huilen niet'... Ik ben al blij wanneer een normaal mens kan huilen om de abnormaliteiten die mensen (meestal echte mannen) aanrichten. Het is om te janken.

*

Stella.




zondag 27 januari 2019

De rijken willen vluchten

Van Foodlog
24 januari 2019

Fotocredits: 'European Union flags in Finland', futureatlas.com
Citaat:

'Ik zie het donker in voor Europa', zegt technologiegoeroe Peter Hinssen. "Tijdens de kerstvakantie waren we uitgenodigd voor een diner bij zeer vermogende Belgen, en aan tafel was er maar één onderwerp: "Wat is jouw ontsnappingsroute?" Ik zat met open mond te luisteren. Die mensen zijn ervan overtuigd dat het hier om zeep is. Ze zien de opstand van de gele hesjes als een voorbode van wat ons te wachten staat. Ze verwachten ook grote migratiestromen richting Europa, zeker door de opwarming van de aarde. Alle ontsnappingsroutes heb ik daar horen voorbijkomen, van de aanschaf van een ander paspoort tot een privé-eiland bij de Kaapverdische Eilanden. Ze hebben daar al voor gezorgd. Ik was stomverbaasd."

"Vluchten kan niet meer" ... een oud lied 

woensdag 16 januari 2019

Burgerschapsdividend... Rutger Bregman en het Vertrouwen

Misschien moeten ons hele financiële systeem van graaien en wantrouwen gewoon in de shredder gooien en er compost van maken.

*

VPRO-Tegenlicht over een basisinkomen, ofwel het burgerschapsdividend
26 november 2018

"Gratis geld voor iedereen"

Aan het woord historicus Rutger Bregman... :  "Het gaat niet om de staat die je voor de zoveelste keer gaat uitleggen wat je fout doet in je leven, De staat geeft je juist het vertrouwen en de middelen om iets te maken van je leven."

Heb jij ook een bullshit job?
VPRO-Tegenlicht, citaat:

"Historicus Rutger Bregman zette vier jaar geleden het basisinkomen op de politieke agenda. Zeker negen Nederlandse steden kondigden experimenten aan. Bregman werd een veelgevraagd spreker over de hele wereld. Hoe staan we er nu voor? En hoe zorgen we ervoor dat het basisinkomen toekomstbestendig kan worden?
Dankzij enkele afleveringen van VPRO Tegenlicht en het boek van Rutger Bregman ‘Gratis geld voor iedereen’ komt vergeten onderzoek naar het basisinkomen aan het licht. Hieruit blijkt dat dit eeuwenoude idee een probaat middel is voor armoedebestrijding en het aanjagen van nieuwe economische activiteit. Bregman’s boek werd een internationale hit. Over de hele wereld wordt het basisinkomen inmiddels gezien als mogelijk antwoord op de stagnerende middeninkomens, de groeiende kloof tussen arm en rijk en de robot-revolutie.
Maar na de stormachtige comeback van het basisinkomen is de grote vraag: hoe nu verder? Ondanks alle evidente voordelen staan overheden niet te trappelen om het in te voeren. Rutger Bregman vindt het de hoogste tijd om nu eindelijk werk te gaan maken van het basisinkomen. Hij vindt dat het vaak onterecht gezien wordt als een socialistische proefballon. Hij wil het begrip basisinkomen omsmeden in de taal van deze tijd: burgerdividend of durfkapitaal voor de gewone man. Zodat het basisinkomen door tegenstanders en sceptici niet langer kan worden gezien als aalmoes van de overheid, maar als burgerrecht. 
Regie: Roland Duong" 

Kijk de uitzending!

Rutger Bregman tijdens het World Economic Forum in Davos (van Foodlog 26 januari 2019) Belastingen belastingen belastingen!

Speech over rijken en belasting gaat viraal... Rutger Bregman op You Tube
Gepubliceerd door NOS (Nederlandse Omroep Stichting)


*

Stella



woensdag 19 december 2018

Voormalige milieu-activist en schrijver Paul Kingsnorth

VPRO-TV programma Tegenlicht, 16 december 2018



Citaat:

"Kraakheldere inzichten van schrijver Paul Kingsnorth over de impact van de mens op de natuur

De voormalige milieu-activist en schrijver Paul Kingsnorth heeft zich teruggetrokken in Ierland op een zeldzaam ongerept deel van de aarde. Je zou kunnen zeggen aan het einde van de wereld . Een portret van een eindtijd denker die desondanks de hoop niet opgeeft en blijft geloven in de kracht van natuur.

 Denker en schrijver Paul Kingsnorth stond al vroeg op de barricades als natuurbeschermer. Zowel dichtbij huis in Engeland als aan de andere kant van de wereld in Papua-Nieuw-Guinea verzette hij zich tegen de onstilbare honger van de globaliserende wereld voor meer land, grondstoffen en spullen. Kingsnorth was een van de kopstukken van de milieubeweging en bereikte met zijn vlammende betogen een groot internationaal publiek. En toen kwam hij tot inkeer. Hij viel van zijn geloof dat de mensheid de wereld kon redden. In zijn gebundelde essays ‘Confessions of a recovering environmentalist’ (2017) beschrijft hij hoe de rekenaars van deze wereld de groene beweging van binnen uitholden en de barricades verruilden voor stropdas en vergadertafels. Het beperken van CO2-uitstoot werd het nieuwe gospel, omdat het meetbaar en te berekenen was. Maar volgens Kingsnorth is dat een illusie. Hij vindt dat de groene beweging van nu de nog overgebleven wilde natuur in een overwinningsroes inruilt voor een windmolenpark of zonnepanelen farm. De strijd is verloren."

Kijk de video!

*

Stella.